Ngay từ những ngày đầu tiên, Đảng và nhà nước ta đã định ra đường đi để phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Một cái Tết độc lập nữa lại sắp đến, nhân dịp 30/4 và cũng đã qua hơn 40 năm xây dựng nền kinh tế theo định hướng này, hãy cùng nhìn lại xem liệu quyết định đó có phải là một lựa chọn đúng đắn?

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam có đặc điểm gì?

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là tên gọi cho nền kinh tế của Việt Nam. Đây là mô hình kinh tế thị trường với nhiều thành phần tham gia và nhà nước đóng vai trò quản lý giúp cân bằng thị trường, với mục tiêu đưa Việt Nam trở thành một nước chủ nghĩa xã hội.

Mục đích của kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam được tạo ra nhằm thay thế cho nền kinh tế bao cấp vốn có nhiều bất cập. Các cải cách đổi mới nền kinh tế được Đảng Cộng sản Việt Nam thông qua trong Đại hội toàn quốc lần thứ VI năm 1986. Những cải cách này có những thay đổi rất tích cực cho nền kinh tế, khi nhà nước không nắm giữ toàn bộ nền kinh tế mà thay vào đó cho phép các cá nhân có quyền sở hữu tư nhân các doanh nghiệp, được phép tự do kinh doanh, trao đổi hàng hoá. Một trong những thay đổi tích cực có thể thấy rõ nhất đó là sàn giao dịch chứng khoán tại Việt Nam bao gồm các doanh nghiệp nhà nước lẫn các doanh nghiệp tư nhân được ra đời trong thời gian này.

Đặc điểm của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

  • Đây là nền kinh tế hỗn hợp, vận hành theo cơ chế thị trường, được điều tiết bởi các chính sách của nhà nước
  • Nền kinh tế bao gồm nhiều thành phần và kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo
  • Phân phối dựa trên kết quả lao động cũng như mức độ đóng góp vốn. Việc phân phối sẽ thông qua hệ thống phúc lợi xã hội, an sinh xã hội
  • Mục tiêu kinh tế: Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh
  • Là nền kinh tế hiện đại, có khả năng hội nhập quốc tế
  • Nền kinh tế do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo, điều tiết

Thực tiễn chứng tỏ quyết định đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam

Dù đi ngược lại với số đông các nền kinh tế phát triển theo hướng tư bản, nhưng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam đã chứng minh được đây là xu hướng phát triển kinh tế của tương lai.

Ví dụ thực tiễn

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

Điều này được thể hiện rõ nhất khi nền kinh tế thế giới gặp khủng hoảng bởi đại dịch Covid-19 và thiên tai, Việt Nam đã nổi lên là một điểm sáng kinh tế, với tốc độ tăng trưởng cao nhất thế giới, tăng 2,91% so với năm 2019. Theo nhiều chuyên gia kinh tế, Việt Nam làm được điều này là nhờ mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Mô hình này đã chứng tỏ hiệu quả về khả năng tự chủ, tự cường của cả nền kinh tế. Nhờ các chính sách hợp lý của Đảng Cộng sản Việt Nam và phản ứng nhanh nhạy, khả năng đồng bộ của thị trường đã giúp Việt Nam kiểm soát thành công sự lây lan của vi-rút. Với nền kinh tế xoay quanh khu vực kinh tế Nhà nước, chính quyền có đủ khả năng và thẩm quyền để nhanh chóng đưa ra các quyết định, từ đó bảo vệ toàn bộ hệ thống kinh tế.

Thay vì mô hình phân quyền khiến chỉ một bộ phận nhỏ được bảo vệ lợi ích, các quyết định đưa ra chậm trễ thì mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam chính là cơ sở để nền kinh tế có thể hoàn thành được mục tiêu kép vừa chống dịch thành công, vừa bảo vệ được nguồn lực để phát triển kinh tế.

Ngoài ra, việc phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã biến Việt Nam từ một quốc gia nông nghiệp lạc hậu, nghèo đói chuyển hướng sang công nghiệp hoá, hiện đại hoá. GDP đầu người từ 250 đô-la đã đạt trên 2.700 đô-la vào năm 2019. Tỷ lệ hộ nghèo giảm mạnh từ hơn 70% dân số xuống còn dưới 6% dân số, với hơn 45 triệu người thoát khỏi hộ nghèo, hộ cận nghèo. Vấn đề lạm phát luôn được kiểm soát ở mức thấp nhất từ 13,6% vào năm 2011 nay chỉ có khoảng 2,5%. Tổng kim ngạch hàng hóa xuất, nhập khẩu từ từ 157,1 tỷ đô-la năm 2010 lên gấp 3,6 lần, 543,9 tỷ đô-la năm 2020.

Kết luận

Bài viết trên đây đã đánh giá một cách tổng quan nhất về lựa chọn phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Tuy vẫn bị đánh giá là một trong những nước có thu nhập bình quân thấp trong khối ASEAN cũng như trên thế giới, nhưng những năm qua và gần nhất là năm 2020, Việt Nam đang khẳng định cho thế giới thấy rằng lựa chọn định hướng xã hội chủ nghĩa cho nền kinh tế là hướng đi đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây